10 Νοέ Η Κλεοπάτρα Γ’ (ή Κόκκη) συνωμοτεί εναντίον του γιου της Πτολεμαίου Λάθυρου , αλλά στο τέλος …
Η Κλεοπάτρα Γ΄ βασίλισσα της Αιγύπτου
Η Κλεοπάτρα Γ΄ επιχείρησε να επωφεληθεί από την απουσία του πρεσβύτερου γιου της στην Κύπρο, όπου είχε σταλεί ως «στρατηγός και ναύαρχος» για να ανακηρύξει συμβασιλέα τον Αλέξανδρο, αλλά η αντίδραση του στρατού και των Αλεξανδρινών την υποχρέωσε να προσκαλέσει τον Πτολεμαίο Λάθυρο, τη θέση του οποίου στην Κύπρο κατέλαβε από το 114/3 π.Χ. τουλάχιστον ο Αλέξανδρος.
Η αρχή της νέας συμβασιλείας εορτάστηκε με θριαμβευτική περιήγηση της Κλεοπάτρας Γ΄ και του Πτολεμαίου Λάθυρου στην Άνω Αίγυπτο ως τα σύνορα της Αιθιοπίας. Η αυταρχικότητα όμως της φιλόδοξης βασίλισσας δεν άργησε να εκδηλωθεί. Το επόμενο έτος 115 π.Χ. υποχρέωσε τον πρεσβύτερο γιο της να διαζευχθεί την Κλεοπάτρα Δ΄, την οποία υπεραγαπούσε και να νυμφευθεί τη νεότερη αδελφή του Κλεοπάτρα Σελήνη. Η διωγμένη βασίλισσα κατέφυγε στην Κύπρο και αφού συγκέντρωσε ισχυρές στρατιωτικές δυνάμεις διεκπεραιώθηκε στη Συρία. Εκεί νυμφεύθηκε τον νέο διεκδικητή του σελευκιδικού θρόνου Αντίοχο Θ΄ Κυζικηνό. Παρά την υποστήριξή της όμως ο Κυζικηνός ηττήθηκε το 112 π.Χ. και η Κλεοπάτρα Δ΄ πολιορκήθηκε στην Αντιόχεια, αιχμαλωτίστηκε από τον Αντίοχο Γρυπό και θανατώθηκε με διαταγή της αδελφής της και συζύγου του Γρυπού Τρύφαινας. Το επόμενο έτος όμως ο Κυζικηνός ξεπλήρωσε την ήττα του νικώντας σε μάχη τον Γρυπό και εκδικήθηκε τον φόνο της συζύγου του αιχμαλωτίζοντας και εκτελώντας την Τρύφαινα.
Η απομάκρυνση του Πτολεμαίου Λάθυρου από την Αίγυπτο
Η ανάμιξη των Πτολεμαίων στη σελευκιδική δυναστική κρίση έγινε σοβαρότερη όταν ο Πτολεμαίος Λάθυρος, παρά τη θέληση της μητέρας του που υποστήριζε τον Γρυπό και τον σύμμαχό του αρχιερέα των Ιουδαίων Ιωάννη Υρκανό, ενίσχυσε με 6.000 άνδρες τον Κυζικηνό (108/7 π.Χ.). Όπως ήταν επόμενο, η διάσταση μεταξύ των δύο συμβασιλέων του αιγυπτιακού τμήματος του πτολεμαϊκού κράτους επιδεινώθηκε και η Κλεοπάτρα Γ΄ Κόκκη επανέλαβε τις ραδιουργίες της για να αντικαταστήσει τον Πτολεμαίο Λάθυρο με τον νεότερο αδελφό του. (Φαίνεται ότι ήδη το 110 π.Χ. πέτυχε για ένα μικρό διάστημα να επιβάλει τον τελευταίο ως βασιλιά στην Αίγυπτο, αλλά τελικά υποχρεώθηκε να επαναφέρει τον Λάθυρο.) Διέβαλε τον πρεσβύτερο γιο της στα πλήθη των Αλεξανδρινών ισχυριζόμενη ότι δήθεν επιχείρησε να τη δολοφονήσει και κατόρθωσε έτσι να τον υποχρεώσει να καταφύγει στην Κύπρο, αφήνοντας την Αίγυπτο, όπου παρέμειναν η σύζυγός του Κλεοπάτρα Σελήνη και τα δυο τους παιδιά, στον αδελφό του Πτολεμαίο Ι΄ Αλέξανδρο Θεό Φιλομήτορα. Το χάος επιδεινώθηκε όταν από τις έριδες μεταξύ της συζύγου και των νόμιμων παιδιών του Φύσκωνος επωφελήθηκε ο νόθος Πτολεμαίος Απίων για να λάβει τον τίτλο του βασιλιά, επισφραγίζοντας έτσι την τριχοτόμηση του πτολεμαϊκού κράτους.
Ούτε όμως η φυγή του Λάθυρου στην Κύπρο ικανοποίησε τις ακόρεστες φιλοδοξίες της Κλεοπάτρας Γ΄ (Κόκκης). Αποβλέποντας στην οριστική εξόντωσή του, έστειλε εναντίον του δυνάμεις οι οποίες τον υποχρέωσαν να ζητήσει καταφύγιο στη Σελεύκεια της Πιερίας. Ωστόσο ο Λάθυρος, αφού διέφυγε εκεί δολοφονική απόπειρα εναντίον του, κατόρθωσε να ανακαταλάβει την Κύπρο· οι προσπάθειες της μητέρας του να τον εκδιώξει ναυάγησαν, καθώς τα στρατεύματα που έστελνε εναντίον του αποστατούσαν προς τον νόμιμο βασιλιά. Αντίθετα οι εξελίξεις των γεγονότων στο σελευκιδικό βασίλειο επέτρεψαν στον Λάθυρο να επιβάλει, προσωρινά τουλάχιστον, την αρχή του σε τμήμα της Συρίας και μάλιστα να επιχειρήσει να ανακαταλάβει την Αίγυπτο.
Η κατάληψη της Γάζας από τον Πτολεμαίο Λάθυρο
Το 103 π.Χ. ανταποκρινόμενος σε έκκληση των κατοίκων της Πτολεμαΐδας που βρισκόταν υπό πολιορκία από δυνάμεις του νέου αρχιερέα και βασιλιά των Ιουδαίων Αλεξάνδρου Ιανναίου, έσπευσε σε βοήθειά τους με 30.000 άνδρες. Όταν όμως οι Πτολεμαιείς άλλαξαν γνώμη και αποποιήθηκαν τη βοήθειά του, ο Πτολεμαίος Λάθυρος αντί να αποδεχθεί ανάλογη έκκληση των κατοίκων της Γάζας που πιέζονταν επίσης από τους Ιουδαίους, προτίμησε να συμμαχήσει με τον Ιανναίο και να καταλάβει προς όφελος των Ιουδαίων στη Γάζα. Η συμμαχία όμως δεν διήρκησε πολύ. Μόλις ο Λάθυρος πληροφορήθηκε ότι ο Ιανναίος ερχόταν παράλληλα σε διαπραγματεύσεις με τη μισητή μητέρα του Κλεοπάτρα Γ΄, στράφηκε εναντίον του Ιουδαίου αρχιερέα, συνέτριψε τις δυνάμεις του σε μεγάλη μάχη εκ παρατάξεως στις όχθες του Ιορδάνη και έγινε κύριος της Γάζας, της Πτολεμαΐδας και σημαντικού μέρους της Ιουδαίας.
Η είδηση των επιτυχιών του Λάθυρου προκάλεσε πανικό στην Αλεξάνδρεια. Η Κλεοπάτρα Γ΄ έσπευσε να συμφιλιωθεί με τον Πτολεμαίο Αλέξανδρο, με τον οποίο είχε έλθει επίσης σε διάσταση, και τον έστειλε επικεφαλής του στόλου εναντίον των παραλιακών πόλεων της Φοινίκης, ενώ η ίδια με τις πεζικές δυνάμεις που ήταν υπό τις διαταγές των Ιουδαίων στρατηγών εισέβαλε στην Κοίλη Συρία. Προηγουμένως, για κάθε ενδεχόμενο έστειλε στην Κω τους δυο γιους του Λάθυρου και τον γιο του Πτολεμαίου Αλέξανδρου, καθώς και σημαντικό μέρος των βασιλικών θησαυρών, πιθανότατα με τη συνοδεία της Κλεοπάτρας Σελήνης, την οποία έδωσε ως σύζυγο στον Αντίοχο Η΄ Γρυπό.
Ο θάνατος της Κλεοπάτρας Γ΄ Κόκκης
Ο Λάθυρος, μολονότι είχε να αντιμετωπίσει τον ισχυρό συνασπισμό της μητέρας του, του Γρυπού και του Ιανναίου, επιχείρησε να εισβάλει αιφνιδιαστικά στην Αίγυπτο. Στο Πηλούσιο όμως αποκρούστηκε, επέστρεψε να διαχειμάσει στην Γάζα και την επόμενη άνοιξη (102 π.Χ.) απέπλευσε στην Κύπρο. Η Πτολεμαΐδα καταλήφθηκε από την Κλεοπάτρα Γ΄, η οποία μάλιστα σκέφθηκε προς στιγμήν να στραφεί κατά του Ιανναίου και να επιχειρήσει, πραγματοποιώντας την παλαιά φιλοδοξία των Πτολεμαίων, να καταλάβει την Κοίλη Συρία, αλλά τελικά μεταπείστηκε από τους Ιουδαίους στρατηγούς της και επέστρεψε στην Αίγυπτο. Εκεί όμως το επόμενο έτος (101 π.Χ.) δολοφονήθηκε από τον γιο της Πτολεμαίο Αλέξανδρο, ο οποίος κινδύνευε και πάλι να πέσει θύμα των ραδιουργιών της μητέρας του.
Ακολουθεί δ’ μέρος
ΠΗΓΗ : latistor.blogspot.com
EIKONA : science.fandom.com
